Sơ đồ mạch điện quạt trần, cách đấu nối tụ và hộp số cho quạt trần

Tiếp tục với chủ đề sơ đồ quạt điện, trong bài viết này mình giới thiệu đến các bạn về sơ đồ mạch điện quạt trần và cách đấu nối tụ điện. Khi sửa chữa quạt cũ hoặc quạt thu mua từ ve chai, chúng ta thường mất dấu các dây và gặp khó khăn trong việc đấu nối tụ đúng cách.

Sơ đồ mạch điện quạt trần

Trước tiên, để biết phải sửa chữa như thế nào, chúng ta cần hiểu sơ đồ mạch điện quạt trần ra sao. Dưới đây là hình vẽ sơ đồ mạch điện quạt trần:

Sơ đồ mạch điện quạt trần

Từ sơ đồ trên, chúng ta có thể thấy quạt trần có hai cuộn dây. Cuộn bên trong là cuộn đề (khởi động), còn cuộn bên ngoài là cuộn chạy.

Cuộn chạy có số vòng dây nhiều hơn cuộn đề. Tuy nhiên, cuộn đề có điện trở lớn hơn vì ở cuộn đề dây nhỏ hơn, dẫn đến tiết diện nhỏ hơn.

Chúng ta cần nhận biết các đầu dây trong sơ đồ để có thể đấu nối tụ điện đúng cách.

Cách nhận biết các đầu dây quạt trần

Khi sửa chữa quạt cũ, chúng ta thường chỉ có ba đầu dây với ba màu khác nhau từ stator như hình dưới đây:

Cách nhận biết các màu dây quạt trần

Trong trường hợp này, các màu dây không phải là quy ước chung của các hãng nổi tiếng như Vinawind hay Panasonic. Do đó, chúng ta cần áp dụng kiến thức vật lý một chút để nhận biết.

Công cụ cần có: Đồng hồ vạn năng (hoặc đồng hồ đo điện trở).

Từ sơ đồ trên, chúng ta có thể thấy điện trở giữa hai đầu dây L1 và L3 là lớn nhất (ký hiệu R13). Điện trở giữa dây L2 và L3 lớn hơn so với giữa L2 và L1 (ký hiệu R23).

Tức là: R13 > R23 > R12

Ví dụ, nếu quạt trần có ba màu dây là trắng, xanh và vàng. Đo điện trở giữa từng cặp màu dây, chúng ta sẽ thu được kết quả như sau:

  • Xanh- vàng điện trở 312 Ohm (Ω)
  • Trắng- vàng điện trở 174Ω
  • Trắng – xanh điện trở 140Ω

Hai dây xanh- vàng có điện trở lớn nhất, suy ra đây là hai đầu dây L1 và L3 (chưa rõ đâu là L1, đâu là L3), và dây trắng là dây L2. Vì điện trở giữa xanh và vàng lớn hơn giữa trắng và xanh, nên dây vàng là L3 và dây xanh là L1.

Cách đấu tụ quạt trần

Tụ điện dùng cho quạt trần thường có dung lượng trong khoảng 2 micro Farad đến 2,5 micro Farad. Hai đầu dây của tụ điện quạt là giống nhau, bất kể màu sắc của chúng có giống nhau hay khác nhau.

Cách đấu dây tụ quạt trần từ sơ đồ mạch điện

Chúng ta cần nối 2 đầu tụ với 2 dây xanh và vàng. Dây xanh là dây chạy, dây vàng là dây đề. Vì vậy, đầu nối dây vàng với tụ cần cuốn băng keo lại. Đầu nối dây xanh với tụ sẽ được nối chung với nguồn điện 220V.

Thông thường, khi nối dây với tụ đúng cách và cấp điện cho quạt chạy, chúng ta nhìn từ trên xuống thấy quạt quay thuận chiều kim đồng hồ. Nhìn từ dưới lên, quạt sẽ quay ngược chiều kim đồng hồ.

Nếu đấu nối dây sai, quạt sẽ quay ngược chiều kim đồng hồ khi nhìn từ trên xuống. Gió sẽ thổi ngược lên trần.

Sơ đồ đấu nối hộp số cho quạt trần

Trở lại sơ đồ mạch điện quạt trần phía trên. Hộp số có 2 dây, 1 đầu dây được nối với điện 220V (nên nối với pha nóng), 1 đầu dây được nối với dây chung (L2). Tuy nhiên, bạn có thể chuyển hộp số sang nối vào đầu dây chạy (L1), như sơ đồ bên dưới:

Sơ đồ đấu nối hộp số quạt trần

Lưu ý: Đây là bài viết hướng dẫn, chúng tôi không nhận tư vấn hoặc sửa chữa quạt. Xin vui lòng đọc kỹ bài viết để hiểu nội dung. Nếu có thắc mắc cần giải đáp, hãy để lại comment phía dưới. Xin đừng gọi điện hoặc nhắn tin để nhờ tư vấn.

Bài viết sử dụng một số hình ảnh từ Bloger Duy Huỳnh.