Công tắc hành trình: Ứng dụng và nguyên lý hoạt động?

Bạn đã bao giờ nghe về công tắc hành trình chưa? Loại công tắc này có ứng dụng và nguyên lý hoạt động thế nào? Hôm nay, chúng ta sẽ cùng khám phá những điều đó trong bài viết này.

Công tắc hành trình là gì?

Trước tiên, hãy tìm hiểu về khái niệm cơ bản của công tắc hành trình. Đúng như tên gọi, công tắc hành trình là một loại công tắc được sử dụng để giới hạn hành trình của một bộ phận chuyển động. Nó có khả năng điều khiển đóng/mở và được đặt tại một vị trí trên đường hoạt động của dòng điện hoặc một động cơ nào đó. Khi đến vị trí của công tắc, tín hiệu sẽ thay đổi, có thể là ngắt tín hiệu, mở hoặc chuyển đổi cơ năng thành điện năng… Mục đích của công tắc hành trình là chuyển đổi các chuyển động cơ thành tín hiệu điện.

Công tắc hành trình

Một đặc điểm đáng chú ý của công tắc hành trình là không lưu lại trạng thái. Nghĩa là khi không có tác động, nó sẽ quay về trạng thái ban đầu. Ví dụ, trong cửa cuốn gia đình, khi bạn bấm vào điều khiển, cửa cuốn sẽ chuyển động lên xuống, và khi nhả nút ra thì sẽ dừng lại.

Ứng dụng của công tắc hành trình:

Công tắc hành trình có rất nhiều ứng dụng không chỉ trong công nghiệp mà còn trong đời sống hàng ngày. Trong công nghiệp, ta thường gặp công tắc hành trình trong các băng chuyền, băng tải… Chúng được sử dụng để giới hạn quãng đường của băng chuyền. Bằng cách thiết lập giá trị đóng/mở của công tắc tại một vị trí nhất định trên băng chuyền, chúng ta có thể xác định khi nào băng chuyền sẽ dừng lại.

Ứng dụng của công tắc hành trình trong cần cẩu trục

Ngoài ra, trong đời sống hàng ngày, công tắc hành trình cũng được sử dụng trong các ứng dụng như cửa cuốn, thang máy… Hoặc đơn giản nhất, ta có thể thấy nó trong tủ lạnh. Khi ta mở cửa tủ lạnh, đèn sẽ sáng; khi đóng lại, đèn tắt.

Phân loại công tắc hành trình:

Tùy vào hình dạng và công dụng, công tắc hành trình có thể được chia thành các loại sau:

1. Công tắc hành trình tế vi (công tắc hành trình 2 chiều):

Đây là loại công tắc có cả hai tiếp điểm NO (thường mở) và NC (thường đóng) trên cùng một công tắc. Với tính năng độ chính xác cao, loại công tắc này khác biệt so với những loại khác.

2. Công tắc hành trình dạng đòn bẩy:

Đây là loại công tắc có một tiếp điểm NO hoặc NC. Thông thường, công tắc này sẽ ở trạng thái NC (thường đóng). Khi ta tác động vào vị trí đòn bẩy, công tắc sẽ chuyển sang trạng thái NO (thường mở) và giới hạn lại hành trình. Loại công tắc này thường được sử dụng khi cần chuyển đổi trạng thái trong một thời gian dài.

3. Công tắc hành trình dạng nút bấm:

Loại công tắc này tương tự công tắc dạng đòn bẩy, nhưng khác biệt về cấu tạo và hình dáng bên ngoài. Một ứng dụng thường thấy của loại này là trong các thanh cẩu trục trong nhà máy. Bạn thường thấy các kỹ sư trong nhà máy có một hộp sắt, bên trên có một nút nhấn để điều khiển chuyển động của cẩu trục. Đúng, nút bấm đó chính là công tắc hành trình. Về cấu tạo, loại công tắc này có vỏ ngoài làm từ nhựa hoặc kim loại và có tiếp điểm thường mở hoặc thường đóng trên phần đế cách điện của công tắc. Khi ta nhấn vào nút bấm, công tắc sẽ mở ra và khi ta nhả nút bấm, công tắc sẽ đóng lại.

Nguyên lý hoạt động của công tắc hành trình:

Giờ chúng ta tìm hiểu về nguyên lý hoạt động của công tắc hành trình. Hãy lấy ví dụ với loại công tắc dạng đòn bẩy:

Nguyên lý hoạt động của công tắc hành trình

Như bạn thấy trong hình trên, công tắc hành trình có ba chân chính: chân COM, chân NO (thường mở) và chân NC (thường đóng), cùng với một cần dạng đòn bẩy (màu đỏ phía trên). Nguyên lý hoạt động của công tắc rất đơn giản. Ở trạng thái thông thường, chân COM và chân NC sẽ được kết nối với nhau. Khi đòn bẩy được nhấn xuống, nó sẽ ngắt kết nối giữa chân COM và chân NC và kết nối giữa chân COM và chân NO, giới hạn lại hành trình của thiết bị.

Cách đấu dây công tắc hành trình:

Để đấu dây công tắc hành trình, chúng ta cần xác định chính xác ba chân: chân NO, chân NC và chân COM. Để làm điều này, ta có thể sử dụng đồng hồ VOM để đo ngắn mạch.

Cách đấu dây như sau:

  • Đầu tiên, cấp nguồn cho công tắc. Thông thường, ta sẽ có hai loại nguồn: 12V và 220V.
  • Đấu dây chân COM và chân NC với nhau.
  • Vậy là bạn xong rồi.

Một số hãng sản xuất công tắc hành trình:

Có nhiều hãng sản xuất công tắc hành trình trên thị trường. Hai hãng phổ biến nhất là Omron và Hanyoung.

Công tắc hành trình Omron:

Omron là một thương hiệu phổ biến tại Việt Nam. Các loại công tắc của Omron có độ bền và tuổi thọ cao, được sử dụng rộng rãi trong nhà máy.

Công tắc hành trình Omron

Công tắc hành trình Hanyoung:

Hanyoung là một thương hiệu đến từ Hàn Quốc. Mặc dù chưa phổ biến như Omron tại Việt Nam, nhưng công tắc hành trình của Hanyoung có giá cả cạnh tranh và chất lượng tốt.

Công tắc hành trình Hanyoung

Trên đây là những thông tin mà mình muốn chia sẻ về loại công tắc hành trình này. Hy vọng rằng bài viết đã cung cấp cho bạn những kiến thức hữu ích. Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào, hãy để lại bình luận dưới đây. Chúc bạn may mắn và thành công trong việc áp dụng công tắc hành trình vào công nghiệp và đời sống hàng ngày của mình!